Historia Rzepedzi

Rzepedź to duża wieś leżąca w dolinie Osławy, na styku Beskidu Niskiego i Bieszczad. Wieś nie jest zbyt znana wśród turystów odwiedzających Bieszczady, a szkoda, bo jest to bardzo urokliwe miejsce. Ponadto wybierając na urlop i wypoczynek do Rzepedzi można wybierając się na niezbyt odległe wycieczki, zwiedzić piękne zakątki tego regionu.

Historia Rzepedzi sięga XVI wieku, kiedy to była lokowana jako wieś królewska, na mocy dekretu sanockiego starosty – Mikołaja Wolskiego. W XVII wieku, podobnie jak wiele innych karpackich miejscowości, wieś została zniszczona przez Jerzego Rakoczę. Po I rozbiorze Polski wieś weszła w skład państwa austriackiego. W wieku XIX została kupiona przez Jana Kantego Podoleckiego, który prowadził tu działalność społeczną oraz polityczną. W jego dworze kwitło życie towarzyskie, ale dwór był także schronieniem dla powstańców i emisariuszy. To w Rzepedzi powstała powieść „Hnatowe Berdo” oraz „Elegia na śmierć wieszcza z Midobrodu Tymona Zaborowskiego”.
W roku 1824 wybudowano w miejsce starej cerki nowy budynek – jest to zachowana do dziś cerkiew św. Mikołaja. Osiem lat później wieś została zakupiona przez oficera powstania listopadowego – Stanisława Niezabitkowskego, który zmarł w roku 1976 i został pochowany na cmentarzu przy cerkwi. Jego nagrobek zachował się do dziś. W roku 1872 wieś wzbogaciła się o przystanek kolejowy na linii prowadzącej z Nowego Zagórza do Łupkowa. W roku 1889 wieś zamieszkiwało 775 osób, z czego ogromna większość, bo 712, było wyznania grekokatolickiego.

Podczas I wojny światowej w pobliżu Rzepedzi były toczone ciężkie walki. Od listopada roku 1918 do stycznia 1919 wieś leżała na terytorium Republiki Komańczańskiej. W okresie międzywojennym wybudowano tu, służącą do transportu drewna linię kolejki wąskotorowej, biegła ona od Rzepedzi przez Duszatyn do Mikowa. W Rzepedzi stacjonował Batalion KOP-u „Komańcza”. Po II wojnie światowej, w wyniku Akcji Wisła, wysiedlono niemal wszystkich mieszkańców wioski, jednak część z nich po roku 1956 powróciła. W latach 60. ubiegłego wieku powstał tu Bieszczadzkie Zakłady Przemysłu Drzewnego, które jednak w latach 90. XX wieku, zostały zlikwidowane.

Obecnie wieś posiada około 1400 mieszkańców, pocztę, aptekę, ośrodek zdrowia, dwa ośrodki wczasowe oraz schronisko młodzieżowe. Baza noclegowa w Rzepedzi – http://meteor-turystyka.pl/noclegi,rzepedz,0.html jest dostępna w internecie, dostęp pod tym odnośnikiem.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Możesz użyć następujących tagów oraz atrybutów HTML-a: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>